MHK Archiwum 2008 rok

p-w-cz.gif (8137 bytes)

DRODZY NIEOBECNI TADEUSZA KANTORA

Wystawa „Drodzy nieobecni Tadeusza Kantora” powstała w 2002 roku w Muzeum Historii Katowic. Od strony historycznej, przygotowanej przez Urszulę Rzewiczok, prezentowała ona sylwetki dwojga wybitnych osób z rodziny Kantorów, które los związał z Górnym Śląskiem i Katowicami. To Marian Kantor-Mirski - legionista, nauczyciel, pisarz, dokumentalista, działacz społeczny oraz Józefa Kantorówna - siostra Mariana - nauczycielka i społeczniczka. Ekspozycja została wzbogacona również historią rodziny Bergerów, z której pochodziła żona Mariana - Helena. Mimo swych zasług pozostali oni jednak w cieniu wielkiego twórcy teatru - Tadeusza Kantora, syna Mariana. Stad pomysł ukazania nie tylko historii, lecz również jej artystycznego przetworzenia. Otworzyło to niesłychanie ciekawe możliwości połączenia faktu i wizji artystycznej, przemieszania historii z jej obrazem w sztuce, ukazania przeistoczeń, których dokonał artysta bazując na „kliszach pamięci” - wspomnieniach osób ze swojej rodziny. Wystawa, której "scenariusz" stworzył poniekąd sam Tadeusz Kantor nie została tylko w archiwach Muzeum Historii Katowic, jak wielokrotnie dzieje się z ekspozycjami czasowymi. Wciąż jest żywa - była prezentowana w Ośrodku Badań Twórczości Tadeusza Kantora "Cricoteka" w Krakowie, a obecnie - w miejscu gdzie „wszystko się zaczęło” - w Wielopolu Skrzyńskim. Tak więc "Drodzy nieobecni" wrócili w rodzinne strony, znów spotkali się w swoim - zmienionym przez lata i dzieje - ale ciągle swoim pokoju... Oczywiście w miarę oddalania się od Katowic ekspozycja ewoluuje - na Śląsku pozostała Józefa Kantorówna, w Wielopolu większe znaczenie mają pamiątki z dzieciństwa Tadeusza oraz historia rodziny ze strony matki. Jedynie ojciec niewzruszenie podąża za swym synem - artystą... Bo czyż nie jest paradoksem historii, iż Marian Kantor-Mirski w światowym dorobku kultury jest znany przede wszystkim jako maszerujący niestrudzenie Rekrut ze spektaklu „Wielopole, Wielopole” ? Człowiek niezwykle czynny i pracowity, przez całe życie zaangażowany w działalność polityczną i oświatową, autor wielu książek dotyczących historii naszego regionu, na Śląsku znany i ceniony - przez świat maszeruje krokiem wojskowym, w szarym mundurze, a pełne wytężonej pracy JEGO życie idzie dopiero ZA - tą jedną kliszą pamięci, którą zachował i artystycznie przetworzył Tadeusz Kantor.

M. Katarzyna Gliwa

ISTNIENIE WSPOMNIENIA
To stwierdzenie wcale nie jest, jakby się mogło wydać, wynikiem egzaltacji i przesady. Wspomnienie w naszym racjonalnym świecie nie miało najlepszej sławy i nie liczyło się kompletnie w zimnych rozrachunkach z rzeczywistością. Nagle odkryłem jego tajemniczą , niewyobrażalną siłę, odkryłem, że jest żywiołem, który potrafi niszczyć i tworzyć, że stoi u początku kreacji, stworzenia. U POCZĄTKU SZTUKI. Tadeusz Kantor: Klasa Szkolna - Dzieło Zamknięte