G

 

GALERT Jadwiga zob. ►Jędrzejowska Jadwiga

GALIASZ Tadeusz (8 X 1913, Machory pow. Opoczno – po 10 X 1973) – działacz turystyczny, w 1960 prezes Klubu Motocyklowego „Junak” przy ZO PTTK w Katowicach. Był członkiem Prezydium Komisji Krajoznawczej Okręgu PTK w Katowicach, organizatorem imprez – rajdów motocyklowych dla środowisk hoteli robotniczych przy KWK „Kleofas”; członkiem zarządu koła przewodników wiejskich.
APK, Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Wojewódzki Komitet Kultury Fizycznej Katowice, sygn. 224.

galuszka-jan

GAŁUSZKA Jan (17 XII 1902, Gliwice – 1981, Niemcy) – zapaśnik, olimpijczyk, zawodnik TG „Sokół” Sobieszowice (1920–1922) i TG „Sokół” II Katowice (1923–1939), 9-krotny reprezentant Polski w l. 1927–1937 (m.in. ME 1927 i IO 1928). Osiągnięcia: rekordzista w liczbie zdobytych tytułów mistrza kraju – 10 (10–0–0) medali MP w wadze półciężkiej (1925–1928) i średniej (1929–1933, 1935). W l. 1938–1939 był trenerem związkowym w polskim Związku Atletycznym. Odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi RP (1936). Brat ►Wilhelma Gałuszki.

GAŁUSZKA Wilhelm (19 IV 1901, Gliwice – 1983, Manchester) – działacz sportowy, kolejarz. Od 1918 członek Oddziału Kolejarzy Zjednoczenia Zawodowego Polskiego, od 1920 TG „Sokół” w Szobiszowicach k. Gliwic, od 1923 TG „Sokół” II Katowice, skarbnik Górnośląskiego Związku Ciężkiej Atletyki, w l. 1938–1939 kapitan związkowy odpowiedzialny za rozwój kontaktów międzynarodowych w polskim Związku Atletycznym. W 1928 towarzyszył ekipie zapaśników na IX IO. Był członkiem kolegium redakcyjnego „Wiadomości Polskiego Związku Atletycznego” w Katowicach, przyczynił się do umocnienia hegemonii Śląska w polskim sporcie zapaśniczym. We wrześniu 1939 w służbie utrzymania porządku wycofującego się 73. Pułku Piechoty i władz wojewódzkich, potem żołnierzem II Korpusu Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Po 1945 pracownik UNRRA, następnie inzynier w przemyśle włókienniczym. Brat ►Jana Gałuszki.

GANS Wiktor zob. ►Mastalerz Stanisław

gansiniec-alfred

GANSINIEC Alfred (29 X 1919, Giszowiec – 20 III 1999, Katowice), pseud. Ferdek – hokeista na lodzie, zawodnik Oddziału Młodzieży Powstańczej Giszowiec, „Polonii” Janów, „Siły” Giszowiec, „Górnika” Janów, „Górnika” Katowice i „Fortuny” Wyry. 47-krotny reprezentant Polski (15 goli); uczestniczył w IO (1948, 1952) i MŚ (1955). Po zakończeniu kariery sportowej pracował jako trener, w 1959 był trenerem reprezentacji Polski. Jako pierwszy wprowadził letnią zaprawę kondycyjną dla hokeistów. Był też piłkarzem w RKS „Siła” Giszowiec.
B. Tuszyński, H. Kurzyński: Od Chamonix i Paryża do Vancouver. Leksykon olimpijczyków polskich 1924–2010. Warszawa 2010; W. Zieleśkiewicz: Historia polskiego hokeja. Krynica Zdrój 2006; materiały dotyczące A. Gansińca w zbiorach MHK.

GANSINIEC Walter (19 VII 1909, Dąb – 5 IX 2004, Katowice) – działacz robotniczego ruchu sportowego, w l. 30. XX w. rozwinął działalność w Śląskim Okręgowym Związku Gier Ruchowych i RKS „Sile” Giszowiec, który w 1945 reaktywował. Był prezesem (1957–1966) i wiceprezesem (1971–1972, 1977–1982) GKS „Naprzód” Janów, inicjatorem budowy lodowiska „Jantor”, wieloletnim prezesem Śląskiego Związku Hokeja na Lodzie. Brat ►Alfreda Gansińca.
W. Zieleśkiewicz: Historia polskiego hokeja. Krynica Zdrój 2006.

ganzera-henryk

GANZERA Henryk (1909, Rybnik? – 1983, ?) – zapaśnik w stylu klasycznym, olimpijczyk, zawodnik KS „Gwiazda” Rybnik (1922–1923), TG „Sokół” Rybnik (1923–1927), TG „Sokół” Knurów (1928–1929), TG „Sokół” II Katowice (1930–1933), KS „Heros 03” Gliwice (1933–1939), 5-krotny mistrz Polski w stylu klasycznym – w wadze muszej (1927, 1928) i w wadze koguciej (1929, 1931, 1932) oraz reprezentant Polski (1928–1933). Był założycielem i działaczem TG „Sokół” Knurów (1923–1933).
A. Steuer: Dzieje ciężkiej atletyki na Górnym Śląsku (1878–1945). Katowice 1986.

GARY zob. ►Kierot Jerzy Paweł

GBUREK Wiktor (17 XI 1920, Giszowiec – 2 VI 1986, Berlin) – hokeista na lodzie, zawodnik klubów: „Siła” Giszowiec (1946–1949), „Górnik” Janów (1949–1955), „Górnik” Katowice (1955–1956). Osiągnięcia: 6 (0–3–3) medali MP – 2 m. (1950, 1952, 1956), 3 m. (1946, 1953, 1955). Pochowany na cmentarzu w Giszowcu.
W. Zieleśkiewicz: Historia polskiego hokeja. Krynica Zdrój 2006.

GBURSKI Józef (11 XII 1907, Essen – 5 III 1988, Katowice) – działacz sportowy, współzałożyciel sekcji ciężkiej atletyki TG „Sokół” II Katowice, administrator Miejskiego Ośrodka Wychowania Fizycznego przy ul. Raciborskiej w Katowicach, trener kadry olimpijskiej zapaśników i sędzia turnieju zapaśniczego IO w 1952.
A. Steuer: Dzieje ciężkiej atletyki na Górnym Śląsku (1878–1945). Katowice 1986.

GEBAUER Józef (? – 14 II 1981, Katowice) – działacz turystyczny, przewodniczący Komisji Odznaczeń Zarządu Wojewódzkiego PTTK w Katowicach. Na przełomie l. 70. i 80. XX w. prezes Koła PTTK nr 2 przy kopalni „Wieczorek” w Janowie. Odznaczenia: Złota Honorowa Odznaka PTTK, Złota Odznaka „Zasłużony Działacz Turystyki”. Pochowany na cmentarzu przy ul. Gliwickiej w Katowicach.
„Dziennik Zachodni” 1981, nr 35.

GEDYGA Helena Agnieszka (12 IV 1914, Katowice – ?) – biegaczka, zawodniczka KS „Pogoń” Katowice [1935]. Osiągnięcia: 1 (0–1–0) medal MP – srebrny medal w biegu przełajowym (1935).
H. Kurzyński i in.: Historia finałów lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1922–2011: konkurencje kobiece. Bydgoszcz 2011.

GEISLER Arthur (5 VII 1905 –20 V 1968, Naumburg), pseud. Datek – piłkarz; wystepował w klubach: KS „Dąb”, Kolejowy KS Katowice, Kolejowe Przysposobienie Wojskowe Katowice, IFC Katowice, „09 Beuthen” Bytom, CKS Czeladź, „Resovia” Rzeszów, „Unia” Sosnowiec, „Śląsk” Siemianowice; po II wojnie światowej więzień obozu pracy „Zgoda” w Świetochłowicach; wydostał się dzięki pomocy zagłębiowskich działaczy sportowych; wyjechał do Niemiec. Osiągnięcia: 1 (0–1–0) medal MP – 2 m. (1927).
A. Gowarzewski: Mistrzostwa Polski. 100 lat prawdziwej historii. T. 1: Ludzie: 1918–1939. Katowice 2017.

GILEWSKI Felicjan (2 I 1899, Sandomierz – 8 II 1987, Katowice) – ppor. piechoty, lekkoatleta. Był absolwentem Centralnej Wyższej Szkoły Gimnastyki i Sportu w Poznaniu (1921), instruktorem lekkoatletyki w 73. Pułku Piechoty w Katowicach, Ośrodku Wychowania Fizycznego w Katowicach, współzałożycielem Śląskiego Klubu Lekkoatletycznego w Katowicach. Trenował w klubach: AZS Poznań (1921–1922, 1926), „Pentatlon” Poznań (1923–1925), Śląski Klub Lekkoatletyczny Katowice (1927–1930). Osiagnięcia: 2 (0–2–0) medale MP: 2 m. w biegu na 110 m przez płotki (1923) i w trójskoku (1923). Napisał kilku podręczników do wychowania fizycznego i przysposobienia wojskowego.
H. Kurzyński, S.Pietkiewicz, M. Rynkowski: Od Adamczaka do Zasłony. Leksykon lekkoatletów polskich okresu międzywojennego: mężczyźni. Warszawa 2004.

GIZA Józef (3 III 1887, Dąbrówka Polska – 16 VIII 1965, Londyn) – gen. brygady Wojska Polskiego. W młodości był członkiem Polskich Drużyn Strzeleckich; służył w Cesarskiej i Królewskiej Armii (20. Galicyjski Pułk Piechoty) na froncie serbskim, rosyjskim i włoskim (VI 1914 – X 1918); związał się z konspiracyjną organizacją „Wolność” (1917–1918); był współautorem antyaustriackiego zamachu wojskowego (30–31 X 1918 w Tarnowie). Od XI 1918 służył w Wojsku Polskim – dowódca kompanii w 1. Pułku Strzelców Podhalańskich w Nowym Sączu (1918–1927), adiutant pułku, dowódca baonu w wojnie polsko-rosyjskiej (1919–1921). Od VI 1935 przebywał na Górnym Śląsku – dowódca 3. Pułku Strzelców Podhalańskich w Bielsku, dowódca Brygady Obrony Narodowej w Katowicach (V 1938 – VIII 1939), dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego, prezes: Śląskiego Podkomitetu Olimpijskiego (1938–1939) i Polskiego Białego Krzyża, dowódca piechoty dywizyjnej 55. Dywizji Piechoty Rezerwowej (VIII 1939). We wrześniu 1939 przeszedł szlak bojowy Śląsk – Tomaszów Lubelski; został zastępcą dowódcy Przedstawicielstwa Wojska Polskiego w Budapeszcie (1939–1940) i we Francji (V–VI1940), skąd był ewakuowany do Wielkiej Brytanii i pełnił obowiązki zastępcy dowódcy 5. Brygady Kadrowej Strzelców w Szkocji; w l. 1942–1944 przebywał na Bliskim Wschodzie – dowódca: 4. Brygady Strzelców, 5. Wileńskiej Brygady Piechoty, 7. Dywizji Piechoty, komendant Centrum Wyszkolenia Armii. Po zakończeniu II wojny światowej przeszedł w stan spoczynku; przebywał na emigracji w Londynie.

GLABISZ Maria zob. ►Rożanowiczowa Maria

GŁOGOSZEWSKI Feliks (1893–1960, Katowice) – działacz szachowy; wiceprezes Polskiego Związku Szachowego (1935–1937), Śląskiego Związku Szachowego (1957–1960), wiceprzewodniczący Kolegium Sędziów Polskiego Związku Szachowego, przewodniczący Kolegium Sędziów Śląskiego Związku Szachowego. W jego mieszkaniu przy ul. Wodnej 3 w Katowicach mieściła się siedziba Śląskiego Okręgowego Związku Piłki Ręcznej, Koszykówki i Siatkówki. Pochowany wraz z synem ►Zbigniewem Głogoszewskim – działaczem Śląskiego Związku Siatkówki.

GŁOWACKI Franciszek (7 I 1899, Skała – 22 III 1983, Katowice) – prawnik, sędzia sądu karnego w Katowicach, działacz sportowy. Początkowo udziełał się w KS „Pogoń” Katowice, w 1945 został pierwszym prezesem Śląskiej Rady Sportowej w Katowicach, z ramienia Śląskiego Związku Piłki Nożnej brał udział w reaktywowaniu Polskiego Związku Piłki Nożnej w Krakowie (29 VI 1945) i znalazł się we władzach tej ogólnopolskiej centrali piłkarskiej. Był radnym MRN Katowice (1945). Pochowany na cmentarzu przy ul. H. Sienkiewicza w Katowicach.
L. Krzyżanowski: Sędziowie w II Rzeczypospolitej: okręgi apelacyjne – krakowski i katowicki. Katowice 2011.

GMYREK Aleksander (10 VII 1927, Mysłowice – 12 VII 2006, Katowice) – piłkarz ręczny („11”, „7”), trener męskiej reprezentacji Polski (1963–1964), KS „Sparta” Katowice (1955–1974). Osiągnięcia szkoleniowe: MP 1 m. (1955–1960), 2 m. (1958, 1961–1963) w piłce ręcznej na otwartych boiskach i halowych; osiągnięcia zawodnicze: 2 (2–0–0) medale MP: 1 m. (1955, 1956). Działacz i wieloletni przewodniczący Wydziału Szkoleniowego Śląskiego Okręgowego Związku Piłki Ręcznej w Katowicach; uprawiał także siatkówkę w KS „Pocztowiec” Katowice. Uhonorowany Diamentową Odznaką Związku Piłki Ręcznej w Polsce. Pochowany na cmentarzu komunalnym przy ul. Murckowskiej w Katowicach.
W. Zieleśkiewicz: 90 lat polskiej piłki ręcznej. Warszawa 2008.

GOŁAŚ Antoni (29 XII 1919, Bartoszewice – 18 VII 2003, Katowice) – zapaśnik w stylu klasycznym, olimpijczyk, zawodnik klubów: TG „Sokół” Brynów (1926–1935), TG „Sokół” II Katowice (1936–1939), „Baildon” Katowice (1945–1946), „Siła” („Związkowiec”) Mysłowice (1947–1951) i „Górnik” Janów Miejski (1951–1960), reprezentant Polski – IO (1952), Igrzyska Środkowoeuropejsko-Bałkańskie (1948). Osiągnięcia: 5 (5–0–0) medali MP – 1 m. w wadze średniej (1946, 1947) i półśredniej (1948–1950). Był trenerem II kl. (m.in. MKS „Pałac Młodzieży” Katowice) oraz wieloletnim masażystą (w „Sile” Mysłowice), działaczem sportowym. m.in. prezesem Śląskiego Okręgowego Związku Zapaśniczego w Katowicach (1961), honorowym członkiem Polskiego Związku Zapaśniczego. Zasłużony Mistrz Sportu (1963), Zasłużony Działacz Kultury Fizycznej, odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski i Złotym Krzyżem FILA (Międzynarodowej Federacji Zapaśniczej).
A. Steuer: Dzieje ciężkiej atletyki na Górnym Śląsku (1878–1945). Katowice 1986.

GOPPEK Jerzy (25 I 1933, Katowice – 1 VII 2010, Katowice) – ksiądz, kapelan sportu śląskiego. Ukończył Śląskie Seminarium Duchowne w Krakowie (studiował też na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego). Po święceniach kapłańskich był: wikariuszem w parafii św. Szczepana w Katowicach-Bogucicach (1957–1959), katechetą w Liceum Ogólnokształcącym im. M. Kopernika i w Zasadniczej Szkole Zawodowej w Katowicach (1959/1960), wikariuszem na stacji duszpasterskiej przy kościele św. Jana Chrzciciela w Tychach (1960–1961) oraz w parafiach: Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Świętochłowicach (1961–1964), św. Anny w Katowicach-Janowie (1964–1968), Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Wodzisławiu Śląskim (1968–1972), Najświętszego Serca Pana Jezusa w Rybnej-Strzybnicy, lokalistą, a następnie proboszczem (1981–1984) w Rybnej-Pniowcu (budowniczy kościoła), proboszczem w parafiach Trójcy Przenajświętszej w Katowicach-Kostuchnie (1984–1993) i Essen-Steele-Eiberg (1993–1995), św. Anny w Lędzinach (1996–2000). Sprawował funkcje: Diecezjalnego Referenta ds. Sportu i Turystyki przy kurii w Katowicach (1990–1996), Archidiecezjalnego Duszpasterza Sportowców i Działaczy Sportowych (1996–1998); działał w Komisji Pastoralnej przy Międzynarodowej Federacji Katolickiej ds. Sportu i Kultury Fizycznej. Pochowany w Lędzinach.
http://encyklo.pl/index.=Goppek_Jerzy.

GORCZEK Karol zob. ►Mastalerz Stanisław

GÖRLITZ Józef (20 VII 1901, Katowice – 21 XI 1971, Eislingen k. Stutgartu), pseud. Jolo – piłkarz, pomocnik; trenował w klubach: „Preußen” Kattowitz, IFC Katowice (do 1934); występował w I lidze. Osiągnięcia: 1 (0–1–0) medal MP – 2 m. (1927).
A. Gowarzewski: Mistrzostwa Polski. 100 lat prawdziwej historii. T. 1: Ludzie: 1918–1939. Katowice 2017.

GRABANIA Roman (7 III 1908, Ciężkowice k. Chrzanowa –?) – kierownik bezpieczeństwa pracy i ratownictwa górniczego kopalni „Kleofas”, po 1945 organizator drużyn ratowniczych. Po zakończeniu II wojny światowej wskrzesił polski ruch sportowy w Załężu, założył KS Kopalnia Kleofas Załęże.
APK, zesp. Urząd Wojewódzki Śląski, Wydział Ogólny, sygn, 447.

GRĄDKOWSKI Aleksander (10 X 1916,Warszawa – 1978) – bokser, zawodnik klubu „Czechowice” Warszawa i Wojewódzkiego Milicyjnego Klubu Sportowego Katowice, 2-krotny reprezentant Polski (1945–1946), trener KS „Pogoń” Katowice, „Budowlani” Bytom, „Legia” Warszawa, „Stal” Stalowa Wola, działacz Polskiego Związku Bokserskiego. Osiągnięcia: 1 (0–1–0) medal MP – 2 m. w wadze półśredniej (1946). Jeden z dwóch „bezdomnych” warszawskich pięściarzy sprowadzonych do Katowic przez ►Alojzego Moczko po zakończeniu okupacji.

grobert-walter

GROBERT Walter (2 VIII 1911, Dąb – 2 VII 1993, Katowice) – łyżwiarz figurowy (solista), lekarz stomatolog. Trenował w Śląskim Towarzystwie Łyżwiarskim Katowice, „Siemianowiczance” Siemianowice, „Stali” Katowice. Reprezentował Polskę na ME w 1936. Osiągnięcia: 5 (1–0–4) medali MP – 1 m. (1935), 3 m. (1933, 1949–1951). Był pierwszym w dziejach kultury fizycznej w Polsce łyżwiarzem, który na ME wystąpił w konkurencji solistów.
W. Zieleśkiewicz: Encyklopedia sportów zimowych. Warszawa 2002.

GROS Jerzy Józef (21 II 1945, Chorzów – 17 I 2018) – polski lekkoatleta, długodystansowiec; zawodnik KS „Baildon” Katowice, „Śląsk” Wrocław, „Start” Katowice, „Górnik” Zabrze; olimpijczyk (1976) w maratonie. Osiągnięcia: 1 (0–0–1) medal MP – 3 m. w biegu na 10 km (1977). Dwukrotnie poprawiał najlepszy polski wynik w maratonie (do 2:13:05 w Fukuoce, 12 XII 1975). W 1975 sklasyfikowany na 10. miejscu w rankingu Track & Field News. Triumfator Maratonu Warszawskiego (1980).
H. Kurzyński i in.: Historia finałów lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1922–2011: konkurencje kobiece, Bydgoszcz 2011; H. Kurzyński i in., Historia finałów lekkoatletycznych Mistrzostw Polski 1920–2007: konkurencje męskie. Szczecin 2008.

GRUBY zob. ►Sidło Janusz

GRÜTZMANN Fryderyk (18 VIII 1905, Załęże – 23 XII 1941, KL Auschwitz) – krawiec; działacz kolarski; pierwszy prezes Związku Cyklistów i Motocyklistów Województwa Śląskiego (1923).
„I-szy [Pierwszy] Polski Rocznik Sportowy 1925”. Zestawił M. Orłowicz. Warszawa 1925.

GRYT Jerzy (24 VII 1921, Załęże – 27 V 2010, Mikołów) – zapaśnik w stylu klasycznym, olimpijczyk, zawodnik klubów: TG „Sokół” Załęże (1928–1935), „Biały Orzeł” Wełnowiec (1935–1937), TG „Sokół” II Katowice (1937–1939), RKS „Siła” („Związkowiec”, „Górnik”) Mysłowice (1947–1952), „Górnik Moj” Katowice (1953–1955), reprezentant Polski na IO w 1952, prezes Śląskiego Związku Zapaśniczego. Wcielony do Wehrmachtu, uczestniczył w II wojnie światowej; przeszedł do sowieckich oddziałów partyzanckich mjr. Koczara; przeszkolony na spadochroniarza, brał udział w wielu akcjach dywersyjnych na tyłach wojsk hitlerowskich. Po II wojnie światowej pracował jako kurier dyplomatyczny; napisał książkę Śląski James Bond. Wspomnienia (2005). Osiągnięcia sportowe: 1 (0–0–1) medal Igrzysk Środkowoeuropejsko- Bałkańskich – 3 m. w wadze średniej (1948); 7 (5–0–2) medali MP – 1 m. w wadze półśredniej (1947), w wadze średniej (1948, 1951, 1952) i drużynowo (1950), 3 m. w wadze średniej (1953, 1955). Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1945) i Krzyżem Partyzanckim.
A. Steuer: Dzieje ciężkiej atletyki na Górnym Śląsku (1878–1945). Katowice 1986

GRZBIELA Józef (19 II 1910, Wójtowa Wieś – 8 XI 1963, Katowice) – pedagog, absolwent Seminarium Nauczycielskiego w Mysłowicach, Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego im. Józefa Piłsudskiego w Warszawie. W okresie okupacji hitlerowskiej zaangażowany w Tajne Nauczanie, był więzniem obozów koncentracyjnych w Dachau i Gusen. Po 1945 pracował jako nauczyciel wychowania fizycznego w liceach ogólnokształcących im. Adama Mickiewicza i Marii Curie-Skłodowskiej w Katowicach; kierował Studium Wychowania Fizycznego przy Wyższej Szkole Pedagogicznej w Katowicach (1958–1963). Założył MKS „Iskra” Katowice.

GUTSFELD Hubert (1909 – ?) – tenisista KS „Baildon” i KS „Stal” Katowice. Osiągnięcia: 2 (2–0–0) medale MP – 1 m. w turnieju drużynowym (1950, 1952).

 


LEKSYKON LUDZI KATOWICKIEJ KULTURY FIZYCZNEJ I TURYSTYKI

WSTĘP

W leksykonie Ludzie katowickiej kultury fizycznej i turystyki zamieszczono wyłącznie notki biograficzne osób już nieżyjących związanych z kulturą fizyczną i turystyką urodzonych bądź działających w Katowicach (we współcześnie obowiązujących granicach). Celem zebrania i opracowania dotąd rozproszonych informacji jest zaspokojenie elementarnych potrzeb Czytelników, przede wszystkim zaś leksykon ma służyć pomocą tym, którzy interesują się historią śląskiego i katowickiego sportu i chcą poznać sylwetki ludzi mających trwałe już miejsce w galerii zasłużonych dla kultury fizycznej.

Przyjęta forma prezentacji ma dostarczyć podstawowych wiadomości o zasłużonych sportowcach, trenerach, działaczach i innych postaciach związanych z katowicką kultura fizyczną, tzn. niezbędnych danych biograficznych oraz uwag o działalności i osiągnięciach. W zwięzły sposób podano niezbędne informacje, pozwalające na szybkie skojarzenie sylwetki z epoką i określona dziedziną sportową. Treść biogramów została ograniczona do spraw najistotniejszych. W treści haseł uwzględniono przede wszystkim pionierskie dokonania w rozwoju dyscyplin sportowych, działalność w ogólnopolskich i regionalnych związkach sportowych (turystycznych), aktywność w zakładaniu sekcji i klubów sportowych oraz gniazd Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, a w informacjach o sportowcach ich osiągnięcia, takie jak: medale mistrzostw Polski i innych ważnych zawodów regionalnych i ogólnopolskich, osiągnięcia jako reprezentanta Polski (olimpijczyka, uczestnika mistrzostw świata, mistrzostw Europy i innych zawodów wysokiej rangi międzynarodowej).

Przy opracowaniu leksykonu korzystano z archiwaliów Archiwum Państwowego w Katowicach i jego oddziałów w Pszczynie i Gliwicach, Archiwum Miejskiego w Katowicach, Archiwum Kurii Archidiecezjalnej w Katowicach oraz zgromadzonych w Muzeum Historii Katowic, a także informacji zamieszczanych w prasie historycznej i współczesnej, okolicznościowych wydawnictwach jubileuszowych oraz literaturze naukowej i popularnonaukowej.

Antoni Steuer

autor koncepcji opracowania i treści haseł